Αν το παιδί σας παρουσιάζει καθυστέρηση λόγου, μπορείτε να το βοηθήσετε από νωρίς στο σπίτι, μέσα από το καθημερινό παιχνίδι. Παρακάτω θα βρείτε απλές, γενικές οδηγίες για γονείς και ιδέες για παιχνίδια που καλλιεργούν τη βλεμματική επαφή, την εναλλαγή σειράς, την προσοχή και τη μίμηση.
Οι συμβουλές αυτές βοηθούν σε αρχικό στάδιο και δεν αντικαθιστούν την αξιολόγηση λόγου και ομιλίας από ειδικό.
Πώς να βοηθήσετε στο σπίτι ένα παιδί με καθυστέρηση λόγου
- Καθιερώστε μια ρουτίνα παιχνιδιού με το παιδί σας. Ορίστε μια συγκεκριμένη ώρα μέσα στη μέρα για να παίζετε μαζί, όταν το παιδί δεν είναι κουρασμένο ή πεινασμένο.
- Διαλέξτε μια στιγμή που βολεύει και εσάς και το παιδί. Είναι σημαντικό να νιώθετε κι εσείς έτοιμοι και χαλαροί.
- Αν έχετε περισσότερα από ένα παιδιά, είναι σημαντικό να μάθουν να παίζουν μαζί. Ένα παιδί με δυσκολίες επικοινωνίας όμως έχει άλλες ανάγκες και μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα όταν είναι μόνο του μαζί σας. Προσπαθήστε να βρείτε χρόνο για τους δυο σας, όταν τα άλλα παιδιά κοιμούνται ή λείπουν από το σπίτι.
- Δύο σύντομα διαστήματα παιχνιδιού των 10-15 λεπτών μπορεί να ταιριάζουν καλύτερα στο παιδί σας από ένα μεγαλύτερο.
- Κατεβείτε στο ύψος του παιδιού σας, ώστε να σας ακούει και να σας βλέπει καλύτερα.
- Κρατήστε κοντά σας κάποια ξεχωριστά παιχνίδια για τις στιγμές μάθησης.
- Έχετε ΜΟΝΟ ένα παιχνίδι κάθε φορά. Απομακρύνετε οτιδήποτε άλλο μπορεί να αποσπάσει την προσοχή του.
- Αποφύγετε τους θορυβώδεις χώρους· ο θόρυβος διασπά ιδιαίτερα ένα παιδί με δυσκολίες στον λόγο.
- Σταματήστε πριν το παιδί βαρεθεί ή εκνευριστεί.
Παιχνίδια για την ανάπτυξη του λόγου
Παιχνίδια για βλεμματική επαφή
- Κρυφτό (πίσω από την κουρτίνα, κάτω από το τραπέζι κ.ά.)
- Μπάλα (αριστερά – δεξιά – πίσω από την πλάτη, πετάω – πιάνω την μπάλα)
- Παιχνίδια που κάνουν θόρυβο δίπλα στο πρόσωπό σας
- Κούκου-τσα (κρύβετε το πρόσωπό σας με διάφορα αντικείμενα, π.χ. μαντήλια, γυαλιά ηλίου)
Παιχνίδια για εναλλαγή σειράς (μία ο ένας, μία ο άλλος)
- Μπάλα
- Αυτοκινητάκια που τα σπρώχνετε ο ένας στον άλλον
- Βόλοι που τους ρίχνετε με τη σειρά μέσα σε ένα κουτί
- Κορίνες που τις ρίχνετε με μπάλα
- Εναλλαγή σειράς στις καθημερινές δουλειές: στο ανακάτεμα του φαγητού, στο πότισμα των λουλουδιών, στο χτένισμα
Παιχνίδια προσοχής
- Μπαλόνια που ξεφουσκώνουν, πετάω – πιάνω μπαλόνια
- Τουβλάκια (μέτρημα, ταύτιση χρωμάτων, χτίσιμο πύργων)
- Κουμπιά (τα περνάτε σε κορδόνι ή τα βάζετε σε κουτί και το κουνάτε για να κάνουν θόρυβο)
- Παζλ (ζωγραφίστε το περίγραμμα, ταύτιση του ενσφηνώματος με το αντικείμενο)
Παιχνίδια μίμησης
Μιμηθείτε το παιχνίδι του παιδιού σας και στη συνέχεια επεκτείνετέ το, προσθέτοντας κάτι σε αυτό που κάνει. Μπορείτε να παίξετε με κούκλες ή αρκουδάκια και να δείτε αν το παιδί θα σας μιμηθεί όταν το ταΐζετε, του δίνετε νερό, το βάζετε να πηδά, να τρέχει, να κοιμάται, να κάθεται, όταν το ντύνετε ή το χτενίζετε.
Πώς να ενθαρρύνετε ένα ντροπαλό παιδί να επικοινωνήσει
Αν το παιδί σας είναι διστακτικό, ντροπαλό ή έχει το δικό του ρεπερτόριο ενδιαφερόντων, χρειάζεται να βρείτε τρόπους να το ενθαρρύνετε να επικοινωνήσει και να δείξει ενδιαφέρον για τους ανθρώπους και τα πράγματα γύρω του. Μερικές ιδέες:
- Παιχνίδια που του κινούν το ενδιαφέρον. Αξιοποιήστε τα για να ξυπνήσετε την περιέργειά του και να προκαλέσετε την αντίδρασή του. Για παράδειγμα, κρύψτε αγαπημένα του αντικείμενα σε απίθανα σημεία και βοηθήστε το να τα βρει.
- Ρουτίνες που γίνονται διασκέδαση. Για παράδειγμα, ανοίξτε και τακτοποιήστε μαζί τα ψώνια ή αφήστε το να πατήσει τα κουμπιά στο ασανσέρ.
- Κοινωνικά παιχνίδια. Χρησιμοποιήστε τα για να συνδεθείτε με το παιδί σας και να το ενθαρρύνετε να πάρει την πρωτοβουλία. Τα κοινωνικά παιχνίδια είναι επαναλαμβανόμενα και συνήθως περιλαμβάνουν εσάς και το παιδί, όχι αντικείμενα. Παραδείγματα: γαργαλητό, κυνηγητό, κρυφτό, γκριμάτσες και τραγούδια με κινήσεις.
- Το άγγιγμα. Χρησιμοποιήστε το για να ενθαρρύνετε το παιδί σας να αντιδράσει ή να αλληλεπιδράσει. Για παράδειγμα, κρατήστε απαλά τα χέρια του ή κινηθείτε μαζί ρυθμικά σε ένα τραγούδι.
Σε όλα αυτά προσθέστε επιβράβευση και ενθουσιασμό, έκπληξη και περιπέτεια.
Χρειάζεστε καθοδήγηση από ειδικό;
Για οδηγίες προσαρμοσμένες στο δικό σας παιδί, δείτε τη συμβουλευτική γονέων και την παιγνιοθεραπεία. Για περισσότερα σχετικά με την καθυστέρηση λόγου, διαβάστε τη σελίδα για τις διαταραχές λόγου και ομιλίας στα παιδιά.
Κλείστε ραντεβού στο κέντρο μας στο Περιστέρι (Θηβών 265 & Αμύντα 1) ή στην Αθήνα (Αριστονίκου 23-25) στο 210 5776464 ή μέσω της σελίδας επικοινωνίας.